Umtshalizimali ozimele ufuna imvume kahulumeni yokuqhuba imisebenzi yezimayini zegolide cishe kumahektare angu-475 omhlaba e-Narok County, ngokwesaziso esikhishwe nguMnyango Wezimayini, Umnotho Oluhlaza Oluhlaza kanye Nezindaba Zasolwandle.
UNobhala weKhabhinethi Yezimayini uHassan Joho wazise umphakathi ngokusemthethweni ukuthi umnyango usitholile isicelo ngeSaziso seGazethi No. 13785 somhla ka-30 Julayi 2026.
Isicelo, esibhaliswe njenge-ML/2026/0451, sihlanganisa indawo engamakhilomitha-skwele angu-1.9232, elingana namahektare angaba ngu-475. Indawo yezimayini ehlongozwayo inamabhulokhi e-cadastral ayisishiyagalolunye, negolide elibhalwe njengamaminerali ahloswe ngumfakisicelo.
Isaziso seGazethi sakhishwa ngokuvumelana neSigaba 34 soMthetho Wezimayini, esihlinzeka ngokuphroseswa kwezicelo zamalayisense ezimayini.
Isayithi ehlongozwayo itholakala e-Narok County, nakuba isaziso sichaza indawo eqondile ngokusebenzisa izixhumanisi zendawo ezihlanganisa amabhlogo ayisishiyagalolunye e-cadastral.
Okubalulekile, ukushicilelwa kwesicelo akusho ukuthi umtshalizimali useyitholile kakade imvume yokumba indawo. Isaziso siqinisekisa ukuthi uhulumeni usitholile isicelo futhi waqalisa inqubo ezocatshangelwa ngayo.
I-Ministry iphinde yenza imininingwane yesicelo itholakale nge-portal yayo ye-Mining Cadastre, lapho amalungu omphakathi engathola khona imininingwane ephathelene namalungelo nezicelo zezimayini.
Ngokwesaziso se-Gazette, umfakisicelo ukhonjwa nje njengomtshalizimali wangasese, onekheli leposi elibhalwe eSarit Center e-Nairobi.
Umazisi womtshalizimali awudalulwa esazisweni.
Isicelo manje singaphansi kokubamba iqhaza komphakathi ngaphambi kokuba uhulumeni anqume ukuthi ilayisense yezimayini kufanele inikezwe yini.
Amalungu omphakathi anikezwe izinsuku ezingu-42 kusukela osukwini lwesaziso ukuze athumele amakhomenti mayelana nesicelo.
Abantu nemiphakathi engathinteka emsebenzini wezimayini ohlongozwayo nayo inelungelo lokuphikisa ngokusemthethweni isicelo. Ukuphikisa kufanele kuthunyelwe zingakapheli izinsuku ezingu-21 kusukela ngosuku lwesaziso.
Izikhalazo kufanele ziqondiswe kuNobhala weKhabhinethi Wezimayini, Umnotho Oluhlaza okwesibhakabhaka kanye Nezindaba Zasolwandle ngamahhovisi enkonzo e-Works Building eceleni komgwaqo i-Ngong e-Nairobi.
Inqubo yokubamba iqhaza komphakathi inikeza izakhamuzi nabanye abantu abanentshisekelo ithuba lokuphakamisa imvelo, ukusetshenziswa komhlaba, umphakathi noma okunye ukukhathazeka okuhlobene nemisebenzi ehlongozwayo yezimayini ngaphambi kokuba kufinyelelwe isinqumo sokugcina.
Lesi sicelo siza njengoba uhulumeni eqhubeka nemizamo yokwandisa imboni yezimayini yase-Kenya nokwandisa igalelo lezinsiza zamaminerali emnothweni wezwe.
Izimayini zegolide sezivele zenzeka ezingxenyeni eziningana ze-Kenya, ikakhulukazi ezifundeni ezisentshonalanga, kuyilapho imisebenzi yokuhlola iqhubeka kwezinye izindawo okukholelwa ukuthi zinamadiphozithi angathengiswayo.
Isicelo se-Narok singase sandise umsebenzi wezimayini zegolide kwenye ingxenye yezwe uma ukuhlola kuqinisekisa amadiphozithi asebenzayo kwezentengiselwano futhi umtshalizimali athola izimvume ezidingekayo zokulawula.
Noma yikuphi ukusebenza kwezimayini okungenzeka kusengaphansi kwemithethonqubo yezimayini yase-Kenya nezinye izimfuneko ezisebenzayo ngaphambi kokuba imisebenzi yezentengiselwano iqale.
Okwamanje, indawo engamahektare angu-475 isalokhu iyisihloko sesicelo selayisense yezimayini kunephrojekthi yezimayini egunyaziwe. Isinqumo sokugcina sikahulumeni sizolandela inqubo yokulawula kanye nokucatshangelwa kombiko othunyelwe phakathi nenkathi yokubamba iqhaza komphakathi.

